Digital Direct Democracy
   
e-mail
-
-
 
- -
  - |
 
     
-  

T

 

 

Σε περιδους κρσεων μια στση αποτμησης πνω σε θεμελιδη στοιχεα του πολιτισμο μας εναι λογικ αναμενμενη. Τι μας οδγησε ως εδ, γιατ εγκαταλεφθηκαν αξες και καλς πρακτικς του παρελθντος, και κυρως πο μπορε να στηριχτε η ελπδα για κτι νο;

Οι σημερινο νθρωποι σε μεγλο ποσοστ διαμορφνουν νοοτροπες απ τη γενικτερη παιδεα που λαμβνουν ετε  απ το οικογενειακ τους περιβλλον, ετε απ την οργανωμνη εκπαδευση που τους επιβλλεται για να μεγλο και ψυχολογικ ευασθητο διστημα της ζως τους. Η ανγκη για γνση εναι μφυτο χαρακτηριστικ στον νθρωπο. Κποιο καττατο ριο βασικν γνσεων εναι απαρατητο για την επιβωση στην ανθρπινη κοινωνα στην εποχ μας, και εναι σαφς αντερο απ αυτ που θα αναγνωρζαμε πριν απ δο πντε αινες.

Πρα μως απ τη θεμελιδη και μφυτη στον νθρωπο ανγκη για γνση, η εκπαδευση παιζε και ναν ρλο χραξης πολιτικς εξυπηρτησης σκοπιμοττων σε εθνικ και ευρτερα κοινωνικ κλμακα. Η εκπαδευση προσφρεται απ το κρτος στον λα σαν κοινωνικ αγαθ, ταυτχρονα μως εναι επγγελμα, επιχερηση, μοχλς οικονομικς ανπτυξης, δεξαμεν εμπλουτισμο των μεγλων εταιρειν, μβλημα ισχος και κρους για κποιες χρες. Η πραγματικ διστασ της μως φνηκε σε περιδους πως η αρχαα Αθνα ο Διαφωτισμς, οπτε η πνευματικ λμψη που ακτινοβλησε ξεπρασε τοπικ και χρονικ ρια. Η εκπαδευση στην εποχ μας μοιζει με το παντοδναμο πλο που χει πσει ανμεσα σε αδαες ιθαγενες και το μεταχειρζονται με λθος τρπο.

Αντθετα με λλες γνωστικς επιστμες που η εφαρμογ στην καθημεριντητα εναι απμακρη, η παιδαγωγικ ξεκιν και τελεινει με την εφαρμογ της στον ανθρπινο κσμο. Τα αποτελσματ της εναι ορατ σε σντομο χρνο, κθε γενι σε καιρ ειρνης θεωρε την εκπαδευση το πρτο εφδιο για τη ζω και πλθεται σε μεγλο βαθμ απ αυτν. Η δια βου εκπαδευση γνεται απαρατητη πλον, η ειδκευση με επαγγελματικ στχευση περισσεει, η ανγκη για παιδεα δεν ικανοποιεται ορθ στον δυτικ κσμο που οι προτεραιτητες εναι πολ συγκεκριμνες: πλουτισμς, προσωπικ δξα, επιρρο στους λλους ανθρπους, περιθωριοποηση και εξαφνιση ποιων τσεων διακηρξεων απειλον τα παραπνω. Η λλειψη ορθς παιδεας εναι προφανς απ τους κριους λγους για την κατντια κθε πτυχς  του κσμου γρω μας. Η κοιν λογικ οδηγε τον μσο νθρωπο να αναρωτιται «τι μαθανουν στους νους σμερα;» ταν συχν αντιμετωπζει το χσμα αξιν σε αντιμετπιση καθημερινν ζητημτων, πργμα που δεχνει τι εναποθτουμε στην παιδεα τη μετδοση μιας παραδοσιακς ηθικς και αξιν.

Η οργανωμνη εκπαδευση παγκοσμως χει κποια  κοιν  βασικ  χαρακτηριστικ: τη μαζικτητα, τη σνδεση με την εργασα και τις γενικς κατευθνσεις  των τομων γνσης που διδσκονται. Στην εποχ μας η εκπαδευση παγκοσμιοποιεται και τα ιδρματα αποκτον κοιν χαρακτρα και  δνουν μφαση σε κοινς κατευθνσεις εκπαιδευτικς λης: οικονομα, πληροφορικ, κοινωνικς σπουδς πως πολιτικ διοκηση, κυρως τεχνολογα και επιστμη ωφελιμιστικς κατεθυνσης π.χ. μφαση στην ενργεια, την εκμετλλευση του διαστματος και τη γεωργικ παραγωγ. Παρλληλα οι κλασικς σπουδς αποσυνδονται απ την πραγματικ – καθημεριν ζω. Για παρδειγμα η νομικ επιστμη και η σχετικ με αυτν εκπαδευση, αντ να στερενει τη δικαιοσνη ανμεσα σε ανθρπους, θνη και μεταξ ανθρπου και περιβλλοντος, παραμνει μηχανιστικ, στερα και αμτοχη στην πραγματικτητα. Η εκπαδευση στην πολιτικ καλλιεργε υποκατστατα του σημερινο αδιεξδου των κρατν αντ να οδηγε σε ευρτερα πανανθρπινα ορματα, οι επιστμες της ζως (βιολογα, ιατρικ) εκπαιδεουν με στχευση τη στριξη τερατογενσεων βιολογικν επιχειρηματικν, και χι στο να γνωρζουν πραγματικ τα κυραρχα πεδα που ενεργοποιον τους οργανισμος και τη διασνδεση μεταξ τους σε να λο.

Υπρχει σμερα επαρκς εκπαδευση για την τχνη; Η παιδεα φωτζει τα σκοτδια στη θρησκεα, μεταδδει γνσεις αποκαλυπτικς και ωφλιμες για την παγκσμια ιστορα; στω και στο τελεως πρακτικ εππεδο μαθανει ραγε τον νο νθρωπο να εναι αυτρκης και ανεξρτητος απ το σστημα του καταναλωτισμο κθε μορφς -υλικς υλης- που διακατχει τον κσμο σμερα; Τον μαθανει τι εναι οι  φροι, οι τρπεζες, απ τι αποτελεται η κρατικ διοκηση και πως δικαιοται να επωφεληθε απ αυτν, ποια η γενικτερη πολιτικ της χρας του εσωτερικ και προς τον κσμο; Τον μαθανει για τη διαφορετικτητα (σε θρησκεες, φυλς, ψυχολογικς ιδιαιτερτητες και ειδικς ανγκες) που συχν υπρχει στους ανθρπους που θα συναντσει στη ζω του; Τον μαθανει για τη διατροφ του, την ανγκη για θληση, πς να εκπαιδεει και να φροντζει ο διος λλους πιο αδναμους, να γνωρζει τα ζα και τα φυτ και τις ανγκες τους στο περιβλλον; Τον εφοδιζει με ζωντνια και οξυδερκ σοβαρτητα για να διακρνει τα επιδιωκμενα βαθτερα συμφροντα τσων παραγντων γρω του; λα αυτ υπκεινται στην ευαισθησα και τον υπερβλλοντα ζλο των εκπαιδευτικν, καθς δεν χουμε αποδσει εμες οι διοι στην εκπαδευση το απαιτομενο κρος για να τα κνει λα αυτ, δεν χουμε συνδσει την εκπαδευση με την παιδεα, δεν αναγνωρζουμε καν την ανγκη για παιδεα.

Αξιοποιομε και ενδυναμνουμε το εκπαιδευτικ σστημα και εφαρμζουμε καλτερη παιδεα χι μνο με εργασιακ μτρα για τους εκπαιδευτικος, με παροχς κτηρων, γηπδων, υποδομν μοντρνας τεχνολογας, με καλογραμμνα βιβλα, πολωρα τμματα, δωρεν εκπαδευση, κοπη εισαγωγ σε αντερα ιδρματα με εκπαιδευτρια - επιχειρσεις. Μνο με αυτς τις υλικς παροχς δεν εναι εξασφαλισμνη η βελτωση της παιδεας και η δημιουργα νων, καλτερων ανθρπων στον κσμο. λλωστε γγαντες του πνεματος στην ιστορα προλθαν απ πολ χειρτερες συνθκες σον αφορ τα συστματα εκπαδευσης. Ιστιμο βρος πρπει να δοθε στις τομεακς  και θεματικς κατευθνσεις των εκπαιδευτικν συστημτων, στην εξατομικευμνη αντιμετπιση των μαθητν, στους στχους που βζει το σστημα σχετικ με τη γενικ εξλιξη του ανθρπου ιστορικ και πνευματικ, εξλλου θλουμε κθε γενι να εναι καλτερη απ την προηγομενη, οτε δια αλλ οτε χειρτερη. Η παιδεα θα μποροσε να αξιολογεται και να χει στατιστικ μετρσιμα αποτελσματα χι με την ποστητα των βραβεσεων και των διακρσεων σχολν ατμων σε διαγωνισμος, αλλ βσει του πσοι απφοιτοι ενεπλκησαν στην αντιμετπιση προβλημτων της ανθρωπτητας.

Αν και η εκπαδευση εναι πολ πιο οργανωμνη παγκοσμως, η παιδεα μοιζει να φτωχανει και να μην εναι αντξια των συσσωρευμνων «γνσεων» και εμπειριν του ανθρπου. Ακριβς λγω του παγκσμιου χαρακτρα και των εξειδικευμνων κατευθνσεν της, δεν θα μποροσε να υπρχει καλτερο ργανο «ελγχου» και κατευθυνμενης χαλιναγγησης της ανθρωπτητας, σε μρη και συνολικ, απ την  οργανωμνη εκπαδευση.  πως περιγρφεται με διεισδυτικ ακρβεια στο ρθρο του Γ. Ζση που παραθτουμε στο τλος: «λα αυτ τα αναφραμε για να δεξουμε πως η εκπαδευση μχρι τρα ταν μια πηγ ενσωμτωσς μας στο σστημα του ηγεμονισμο και πως εμαστε μπολιασμνοι με μια υποχρεωτικ υπο-παιδεα. Εναι φανερ πως μια αληθιν παιδεα εναι ασυμββαστη με τη σημεριν κατσταση, τη σημεριν διεθν πολιτικ, οικονομικ, οικολογικ και πολιτισμικ βυσσο.»[1]

Ο λεγχος των ανθρπων δεν θα μποροσε να γνει με αποτελεσματικτερο τρπο, αν δεν χρησιμοποιονταν η εκπαδευσ τους – χι μνο η χαλιναγγηση της σκψης τους δηλαδ, αλλ η σχηματοποησ της εξαρχς, πριν αυτ καλ–καλ ωριμσει και αυτενεργσει. Η παιδεα σε ναν λα μπορε να αποδειχτε σωτηρα αλλ και φυλακ. Ο Αριστοτλης επε: «σοι μελτησαν την τχνη της διοκησης, χουν πεισθε τι η τχη των κρατν εξαρτται, κατ βση, απ την εκπαδευση των νων.» Το πρβλημα σμερα δεν εναι τι υπρχει διαφωνα με τη δλωση αυτ, αλλ τι χρησιμοποιεται με κακ κνητρο απ κντρα εξουσας, τα οποα η σημεριν αδιαφορα και απθεια χει ισχυροποισει και εξουσιοδοτσει να ελγχουν.

Η γνση σε ατομικ αλλ και σε κοινωνικ εππεδο εναι δναμη, γι’ αυτ ακριβς συνδεται μεσα με την ηθικ κατεθυνση, με το καλ κακ κνητρο και με την ασθηση ευθνης που θα πρεπε να χουμε σαν πολτες. Πριν απ την εκπαδευση υπρχει η παιδεα, και πριν απ την παιδεα πρπει να υπρχει να σχδιο ανπτυξης και εξλιξης ατομικς, κοινωνικς, εθνικς και διεθνικς, κτι που μλλον ακογεται σαν ουτοπικ για το σμερα και το μακριν μλλον, εν μσω μιας παγκσμιας κρσης που χει εσχατολογικς διαστσεις.

 

 

Ο Δημτρης Σαρηνκης εναι μλος της ΜΚΟ Σλων

 

 

____________

[1] Ζσης Γιννης, Η πολιτικ ιστορα της εκπαδευσης ~ Προσπθειες απελευθρωσης της εκπαδευσης, solon.org.gr

 

 

 

-Σχλια

/ (θα πρπει να κνετε login για να αναρτσετε νο σχλιο)

-

 

 

2009-2012 ALL ABOUT WEB ( , Web development, )